Δύο χρόνια χωρίς τον Γιάννη Φέρτη - Η διαδρομή, το θέατρο και οι μεγάλες αγάπες της ζωής του

Ο σπουδαίος ηθοποιός έφυγε μόλις μία εβδομάδα πριν γιορτάσει τα 86α γενέθλιά του, αφήνοντας πίσω του μια σπουδαία πορεία γεμάτη θέατρο, κινηματογράφο και σπουδαίες συνεργασίες, αλλά και ένα ήθος που τον ξεχώριζε.

Η Μαρίνα Ψάλτη & οι αλήθειες της ζωής της-Ο Άγιος έρωτας, η απώλεια του Φέρτη, η κατάθλιψη & η Λάμψη

Υπήρξε ένας άνθρωπος που υπηρέτησε με αφοσίωση την τέχνη του, αφήνοντας ανεξίτηλο το αποτύπωμά του τόσο για το υποκριτικό του ταλέντο όσο και για τη σεμνότητα που τον χαρακτήριζε. Από τις ταινίες του παλιού ελληνικού κινηματογράφου μέχρι τις μεγάλες θεατρικές σκηνές, ο Γιάννης Φέρτης δεν έπαψε ποτέ να δημιουργεί.

Από το κρεοπωλείο στο Θέατρο Τέχνης

Τα παιδικά του χρόνια προμήνυαν ήδη τη διπλή του κατεύθυνση. Από τη μία το κρεοπωλείο του πατέρα του «Τα πέντε αδέρφια» και από την άλλη η βαθιά του έλξη για το θέατρο. Αν και εργάστηκε για ένα διάστημα εκεί, τελικά τον κέρδισε η σκηνή.

Ο ίδιος είχε περιγράψει με γλαφυρό τρόπο εκείνα τα χρόνια:
«Θυμάμαι πως έλεγα στη μάνα μου "ή χασάπης θα γίνω ή ηθοποιός". Ακόμα και στο χασάπικο λειτουργούσα θεατρικά. Φορούσα την άσπρη πόδια, άνοιγα το ψυγείο με τα κρέατα, λέρωνα τα χέρια μου με αίμα, λέρωνα και την ποδιά μου, για να έχει κι αυτή αίμα...

Περνούσα από το Θέατρο Τέχνης, έβλεπα τις φωτογραφίες, χάζευα. Μια φορά, με την ποδιά του χασάπη και ένα μοσχαρίσιο μπούτι, πέρασα από το θέατρο και μετά πήγα στο εστιατόριο εκεί δίπλα, το Ιντεάλ. Ήμουν ψωνισμένος με το Τέχνης και το Εθνικό. Ο μεγαλύτερος αδελφός μου με πήγε την πρώτη φορά στο θέατρο, στο Ακροπόλ. Είδα τη Συνοδινού και τον Ηλιόπουλο. Εντυπωσιάστηκα. Μετά άρχισα να πηγαίνω και μόνος μου. Στα 16 μου το αποφάσισα. Το ήξεραν και οι καθηγητές μου στο σχολείο. Με απασχολούσε πώς θα το πάρουν οι γονείς μου. Μάζευα τα προγράμματα, διάβαζα τις κριτικές και τις κολλούσα πάνω στο πρόγραμμα. Θυμάμαι ότι μια εφημερίδα έγραφε ότι το Τέχνης δεν έχει λεφτά και σκεφτόμουν ότι αν είχα, θα τους έδινα... Πήγα στο Τέχνης, έδωσα εξετάσεις, πέρασα. Ο Κουν μάς έβγαλε από το δεύτερο έτος στο θέατρο. Έπαιξα με τη Μελίνα. Είχα τύχη, θα είχα και προσόντα. Πήγαινα και αγόραζα θεατρικά έργα, διάβαζα ρόλους και τους απήγγελνα».

Η φοίτησή του στο Θέατρο Τέχνης και η μαθητεία του στο υπόγειο του Κάρολου Κουν αποτέλεσαν καθοριστικό σταθμό, ανοίγοντάς του τον δρόμο για μια σπουδαία καριέρα.

Η πρώτη του εμφάνιση στο θέατρο έγινε το 1959 με το έργο «Η ηλικία της νύχτας» του Ιάκωβου Καμπανέλλη. Από τότε και για έξι δεκαετίες, μέχρι και το 2019, ο Γιάννης Φέρτης βρισκόταν αδιάκοπα στη σκηνή.

Το ρεπερτόριό του περιλάμβανε από αρχαίες τραγωδίες έως σύγχρονα έργα, ενώ ξεχώρισε για την εκφραστικότητα και τη μοναδική χρήση της φωνής του. Συνεργάστηκε με σπουδαίους καλλιτέχνες όπως η Μελίνα Μερκούρη, ο Μάνος Κατράκης, η Αλίκη Βουγιουκλάκη, αλλά και με τον θίασο Καζάκου-Καρέζη.

Από το 1967 και για περίπου μία δεκαετία υπήρξε θιασάρχης μαζί με την Ξένια Καλογεροπούλου, σημειώνοντας σημαντικές θεατρικές επιτυχίες.

Οι τρεις γυναίκες της ζωής του

Η προσωπική του ζωή ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με το θέατρο. Παντρεύτηκε τρεις φορές, με γυναίκες που είχαν επίσης έντονη παρουσία στον καλλιτεχνικό χώρο: την Ξένια Καλογεροπούλου, τη Μιμή Ντενίση και τη Μαρίνα Ψάλτη, η οποία στάθηκε στο πλευρό του μέχρι το τέλος της ζωής του.

Ο ίδιος είχε μιλήσει ανοιχτά για τις επιλογές του: «Ομολογώ ότι δεν είχα φανταστεί πως θα κάνω τρεις γάμους. Όταν γνωριστήκαμε με την Ξένια και παντρευτήκαμε, πίστευα ότι θα είμαστε μαζί… Αργότερα, όταν ήμουν μαζί με τη Μαρίνα ένιωσα ότι ήθελε να παντρευτούμε, κι έτσι έγινε. Κάποια στιγμή πίστευα ότι θα κάνω παιδιά, μετά δεν έτυχε».

Μέχρι τα τελευταία χρόνια της καριέρας του συνεργάστηκε με σημαντικούς σκηνοθέτες, ανάμεσά τους και η Κατερίνα Ευαγγελάτου, με την οποία είχε μια ιδιαίτερη σχέση, καθώς γνώριζε την οικογένειά της από παλιά.

Παρά την αφοσίωσή του στο θέατρο, ο Γιάννης Φέρτης δεν άφησε ποτέ στην άκρη τη ζωή. Την απολάμβανε με ένταση, χωρίς περιορισμούς, όπως ο ίδιος είχε παραδεχτεί:
«Είναι κληρονομικό, τα γονίδια, και όχι αποτέλεσμα καλής ζωής. Ποια καλή ζωή; Κάπνιζα εξήντα τσιγάρα τη μέρα, ξενυχτούσα, νεότερος έμενα ξύπνιος ως τις οκτώ-εννιά το πρωί για να δω το ξημέρωμα. Κι ας ήμουν αφοσιωμένος στο θέατρο. Έκανα παράλληλα και τη ζωή μου, πράγματα που μου έκαναν κέφι. Κάποιες φορές πηγαίναμε για πόκα μετά την παράσταση και παίζαμε μέχρι την άλλη μέρα, που είχαμε διπλή παράσταση. Κι ας μην το επέτρεπε, φυσικά, ο Κουν... Ήμουν βέβαια σχεδόν παιδί τότε».

Τα τελευταία χρόνια και η σιωπή

Τα τελευταία χρόνια της ζωής του είχε αποσυρθεί από τα φώτα της δημοσιότητας και την υποκριτική. Μια ανάρτηση της Κάκιας Ιγερινού που έκανε λόγο για προβλήματα υγείας είχε προκαλέσει αίσθηση, ωστόσο η σύζυγός του, Μαρίνα Ψάλτη, είχε διαψεύσει τα σχετικά δημοσιεύματα, λέγοντας: «Θέλουμε την ησυχία μας».

Σήμερα, δύο χρόνια μετά τον θάνατό του, ο Γιάννης Φέρτης παραμένει μια εμβληματική μορφή του ελληνικού θεάτρου. Η πορεία του, οι ρόλοι του και η στάση ζωής του συνεχίζουν να εμπνέουν. Και ίσως τίποτα δεν αποτυπώνει καλύτερα τη σχέση του με την τέχνη από τα δικά του λόγια: «Αν ξαναγεννιόμουν, πάλι ηθοποιός θα γινόμουν, εκατό τοις εκατό, ηθοποιός...».

• Λύγισε η Μαρίνα Ψάλτη: «Την κατάθλιψη την έπαθα λόγω της αρρώστιας του Γιάννη Φέρτη»
• Ένας χρόνος χωρίς τον Γιάννη Φέρτη: Η σπουδαία διαδρομή, οι γυναίκες της ζωής του & οι τρεις γάμοι
• Το spoiler για τον Άγιο Έρωτα, η καρμική σχέση με τον Γκοτσόπουλο και η ζωή με τον Γιάννη Φέρτη