EPA/ROBERT PERRY
Ελισάβετ Β': 4 χρόνια μετά τον θάνατό της, η οικογένεια που άφησε πίσω της δεν είναι πια η ίδια
Στις 8 Σεπτεμβρίου 2022, η είδηση από το Μπαλμόραλ πάγωσε τη Βρετανία. Η βασίλισσα Ελισάβετ Β΄, η γυναίκα που είχε ταυτιστεί όσο καμία άλλη με το βρετανικό στέμμα, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 96 ετών, έχοντας περάσει επτά δεκαετίες στον θρόνο.
Η εικόνα της μοναρχίας άλλαξε εκείνη την ημέρα για πάντα. Μαζί με τον θάνατό της έκλεισε ένα κεφάλαιο 70 ετών και άνοιξε ένα άλλο, με πρωταγωνιστή τον γιο της, βασιλιά Κάρολο Γ΄.
Από την Taylor Swift μέχρι τον πρίγκιπα William: Οι πιο λαμπεροί γάμοι παγκοσμίως τον 21ο αιώνα!
Τέσσερα χρόνια αργότερα, η αποτίμηση δεν αφορά μόνο τη γυναίκα που υπήρξε το σύμβολο της βρετανικής μοναρχίας. Αφορά κυρίως όσα συνέβησαν στην οικογένειά της από τη στιγμή που εκείνη έφυγε. Γιατί η βασιλική οικογένεια του σήμερα μοιάζει αρκετά διαφορετική από εκείνη που άφησε πίσω της η Ελισάβετ.
Ο Κάρολος κλήθηκε να αναλάβει έναν ρόλο για τον οποίο περίμενε ολόκληρη τη ζωή του. Ο Γουίλιαμ και η Κέιτ έγιναν ο πρίγκιπας και η πριγκίπισσα της Ουαλίας και βρέθηκαν ακόμη πιο κοντά στο επίκεντρο της μοναρχίας. Τα παιδιά τους, ο Τζορτζ, η Σάρλοτ και ο Λούις, άρχισαν να αποκτούν σταδιακά τη δική τους θέση στη δημόσια ζωή. Και την ίδια στιγμή, ο Χάρι και η Μέγκαν, που είχαν επιλέξει να φύγουν από τη Βρετανία και να χτίσουν μια διαφορετική ζωή στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, έκαναν μια κίνηση που λίγα χρόνια νωρίτερα θα έμοιαζε αδιανόητη: επέστρεψαν στη Βρετανία.
Ο Κάρολος στον θρόνο που περίμενε μια ζωή
Ο θάνατος της Ελισάβετ σήμανε αυτομάτως την έναρξη της βασιλείας του Καρόλου. Η μετάβαση δεν ήταν απλώς θεσμική. Ήταν και βαθιά προσωπική. Ο άνθρωπος που είχε περάσει 70 χρόνια ως διάδοχος βρέθηκε ξαφνικά να πρέπει να συνεχίσει το έργο μιας μητέρας που για τους περισσότερους Βρετανούς ήταν η μοναδική βασίλισσα που είχαν γνωρίσει.
Ο Κάρολος ανέλαβε ένα στέμμα βαρύ από την ιστορία, αλλά σε μια εποχή εντελώς διαφορετική από εκείνη στην οποία είχε ανέβει στον θρόνο η Ελισάβετ. Η νέα μοναρχία χρειάστηκε να γίνει περισσότερο ανθρώπινη, περισσότερο άμεση και πιο προσαρμοσμένη σε μια κοινωνία που δεν αντιμετωπίζει πλέον το παλάτι με την ίδια απόσταση και τον ίδιο σεβασμό.
Η εικόνα του ίδιου του Καρόλου άλλαξε σταδιακά. Οι δημόσιες εμφανίσεις του, οι στιγμές συγκίνησης και ακόμη και μικρά περιστατικά που παλαιότερα θα θεωρούνταν ασήμαντα άρχισαν να δημιουργούν την εικόνα ενός μονάρχη λιγότερο απρόσιτου. Όπως είχε επισημάνει η βασιλική αναλύτρια Σάρον Κάρπεντερ, η νέα εποχή απαιτεί από τον μονάρχη όχι μόνο να «φαίνεται», αλλά και να «ακούγεται» ως άνθρωπος.
Η μοναρχία του Καρόλου, επομένως, δεν μπορούσε να είναι αντιγραφή εκείνης της μητέρας του. Και ίσως αυτό ήταν το μεγαλύτερο στοίχημα.
Γουίλιαμ και Κέιτ: η γενιά που έρχεται
Αν υπάρχει ένα ζευγάρι που βρέθηκε περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο στο επίκεντρο της νέας εποχής, αυτό είναι ο Γουίλιαμ και η Κέιτ.
Μετά την άνοδο του Καρόλου στον θρόνο, έγιναν πρίγκιπας και πριγκίπισσα της Ουαλίας και απέκτησαν ακόμη έναν πιο ξεκάθαρο ρόλο στην εικόνα του μέλλοντος της μοναρχίας. Δεν είναι πλέον απλώς τα δημοφιλή νεότερα μέλη της οικογένειας. Είναι ο μελλοντικός βασιλιάς και η μελλοντική βασίλισσα.
Και μαζί τους μεγαλώνει μια νέα γενιά. Ο πρίγκιπας Τζορτζ, η πριγκίπισσα Σάρλοτ και ο πρίγκιπας Λούις εμφανίζονται πλέον συχνότερα σε σημαντικές δημόσιες περιστάσεις, πάντα όμως με προσπάθεια να προστατεύεται η παιδική τους ηλικία.
Η παρουσία των παιδιών έχει και έναν συμβολικό ρόλο. Η μοναρχία που κάποτε στηριζόταν σχεδόν αποκλειστικά στην εικόνα της Ελισάβετ καλείται πλέον να πείσει μια νέα γενιά Βρετανών ότι εξακολουθεί να έχει θέση στο μέλλον.
Ο Γουίλιαμ και η Κέιτ φαίνεται πως το γνωρίζουν. Οι δημόσιες εμφανίσεις τους είναι περισσότερο άμεσες, οι επαφές τους με τον κόσμο πιο χαλαρές και οι αυστηροί άγραφοι κανόνες του παρελθόντος δείχνουν να υποχωρούν. Αγκαλιές, συνομιλίες με πολίτες και ακόμη και φωτογραφίες με θαυμαστές έχουν γίνει μέρος μιας διαφορετικής βασιλικής εικόνας.
Δεν είναι τυχαίο ότι ο Γουίλιαμ και η Κέιτ θεωρούνται σήμερα η μεγάλη επένδυση της μοναρχίας για το μέλλον.
Και ύστερα υπάρχει ο Χάρι
Κι όμως, η μεγαλύτερη ανατροπή στην οικογένεια της Ελισάβετ δεν αφορά τον θρόνο. Αφορά τον εγγονό της.
Ο πρίγκιπας Χάρι και η Μέγκαν Μαρκλ έφυγαν από τη Βρετανία το 2020, εγκαταλείποντας τα καθήκοντά τους ως ανώτερα μέλη της βασιλικής οικογένειας. Ακολούθησε η εγκατάστασή τους στις Ηνωμένες Πολιτείες, πρώτα στην Καλιφόρνια και στη συνέχεια στο Μοντεσίτο, όπου δημιούργησαν μια νέα ζωή με τα παιδιά τους, τον Άρτσι και τη Λίλιμπετ.
Ήταν η περίοδος του λεγόμενου «αμερικανικού ονείρου» τους: οικονομική ανεξαρτησία, δικές τους επαγγελματικές δραστηριότητες, συμφωνίες με μεγάλες εταιρείες των ΗΠΑ και μια ζωή μακριά από τους αυστηρούς κανόνες του παλατιού. Η απόφαση εκείνη έμοιαζε οριστική.
Ο Χάρι και η Μέγκαν μίλησαν ανοιχτά για τη ζωή τους στη βασιλική οικογένεια, έδωσαν συνεντεύξεις, κυκλοφόρησε η αυτοβιογραφία του Χάρι και η σχέση τους με το παλάτι έγινε ένα από τα μεγαλύτερα οικογενειακά δράματα της σύγχρονης μοναρχίας.
Κι όμως, πριν από λίγο καιρό η ιστορία πήρε μια απρόσμενη στροφή.
Από την Καλιφόρνια πίσω στη Βρετανία
Πριν από μερικές εβδομάδες, έγινε γνωστό ότι ο Χάρι και η Μέγκαν αποφάσισαν να επιστρέψουν στη Βρετανία μαζί με τα δύο παιδιά τους. Στις 26 Αυγούστου η οικογένεια έφτασε στη χώρα και πλέον βρίσκεται εκεί για παρατεταμένο χρονικό διάστημα. Ο Άρτσι και η Λίλιμπετ πρόκειται να ξεκινήσουν σχολείο στη Βρετανία τον Σεπτέμβριο.
Η επιστροφή αυτή έχει ιδιαίτερη συμβολική σημασία. Δεν σημαίνει επιστροφή στα βασιλικά καθήκοντα. Ούτε ο Χάρι ούτε η Μέγκαν πρόκειται να ξαναγίνουν εργαζόμενα μέλη της βασιλικής οικογένειας και δεν θα εγκατασταθούν σε βασιλική κατοικία. Η ζωή τους εξακολουθεί να έχει ισχυρούς δεσμούς με την Αμερική και το σπίτι τους στην Καλιφόρνια παραμένει μέρος της οικογενειακής τους πραγματικότητας.
Ωστόσο, η επιστροφή τους στη χώρα που κάποτε αποφάσισαν να αφήσουν πίσω δεν μπορεί παρά να προκαλεί σκέψεις.
Ο Χάρι επιστρέφει πλέον όχι ως ο νεαρός πρίγκιπας που έφυγε από το παλάτι, αλλά ως πατέρας δύο παιδιών. Και τα παιδιά του επιστρέφουν σε έναν τόπο που μέχρι σήμερα γνώριζαν περισσότερο μέσα από τις οικογενειακές ιστορίες και την κληρονομιά του πατέρα τους παρά ως καθημερινή πραγματικότητα.
Η απόφαση φαίνεται να συνδέεται και με την επιθυμία να έχουν τα παιδιά μεγαλύτερη σχέση με τη Βρετανία και την οικογένεια του Χάρι. Η επανασύνδεση με τον παππού τους, βασιλιά Κάρολο, είναι ένα ακόμη κομμάτι αυτής της νέας πραγματικότητας.
Η Ελισάβετ δεν πρόλαβε να δει αυτή την επιστροφή
Υπάρχει, ωστόσο, μια ειρωνεία στην ιστορία. Η Ελισάβετ έζησε την αποχώρηση του Χάρι και της Μέγκαν, αλλά δεν έζησε την επιστροφή τους.
.jpg?t=2nI4kiMRr9Pm67NZb4gFtg)
Ο Χάρι και η Μέγκαν είχαν ήδη εγκατασταθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες όταν εκείνη έφυγε από τη ζωή. Ο εγγονός της βρέθηκε κοντά στην οικογένεια για την κηδεία της, όμως η σχέση που κάποτε είχε με τον Χάρι δεν μπορούσε να επιστρέψει απλώς στην προηγούμενη μορφή της.
Τέσσερα χρόνια μετά, η οικογένεια βρίσκεται ξανά στη Βρετανία. Όχι όπως ήταν τότε. Όχι όπως ήταν όταν ζούσε η Ελισάβετ. Αλλά σε μια νέα, παράξενη ισορροπία.
Ο Χάρι βρίσκεται ξανά στην πατρίδα του. Ο πατέρας του είναι βασιλιάς. Ο αδελφός του είναι ο πρώτος στη σειρά διαδοχής. Τα παιδιά του θα μεγαλώσουν έχοντας πλέον πολύ πιο άμεση σχέση με τη χώρα από την οποία εκείνος απομακρύνθηκε.
Η μοναρχία μετά τη βασίλισσα
Ίσως αυτή να είναι τελικά η μεγαλύτερη αλλαγή που έφερε ο θάνατος της Ελισάβετ. Δεν άλλαξε μόνο ο άνθρωπος που βρίσκεται στον θρόνο. Άλλαξε ολόκληρη η δυναμική της οικογένειας.
Η Ελισάβετ ήταν η σταθερά. Για δεκαετίες, οι προσωπικές διαφωνίες, οι γάμοι, τα διαζύγια, οι θάνατοι και τα σκάνδαλα περνούσαν κάτω από τη μεγάλη σκιά της. Εκείνη παρέμενε στη θέση της. Μετά τον θάνατό της, οι ισορροπίες έγιναν πιο ορατές.
Ο Κάρολος προσπαθεί να δημιουργήσει τη δική του μοναρχία. Ο Γουίλιαμ και η Κέιτ προετοιμάζονται για το μέλλον. Τα παιδιά τους μεγαλώνουν μέσα στη δημόσια ζωή. Και ο Χάρι, που κάποτε έμοιαζε να απομακρύνεται οριστικά από τη βρετανική βασιλική πραγματικότητα, επιστρέφει με τη δική του οικογένεια.
Η επιστροφή αυτή δεν σβήνει όσα έχουν προηγηθεί. Δεν σημαίνει ότι όλες οι πληγές έκλεισαν ή ότι οι σχέσεις αποκαταστάθηκαν ως διά μαγείας. Ούτε υπάρχει σήμερα κάποια επίσημη ένδειξη ότι ο Χάρι και η Μέγκαν επιστρέφουν στον θεσμικό ρόλο που είχαν πριν από το 2020. Είναι, όμως, μια αλλαγή που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί.
Τέσσερα χρόνια χωρίς την Ελισάβετ
Σήμερα, η Βρετανία δεν θυμάται απλώς μια βασίλισσα που πέθανε πριν από τέσσερα χρόνια. Κοιτάζει μια μοναρχία που αναγκάστηκε να συνεχίσει χωρίς εκείνη. Η Ελισάβετ άφησε πίσω της έναν γιο στον θρόνο, έναν εγγονό έτοιμο να γίνει κάποτε βασιλιάς, μια οικογένεια που προσπάθησε να προσαρμοστεί στη νέα εποχή και έναν άλλο εγγονό που, αφού έζησε το δικό του αμερικανικό κεφάλαιο, επέστρεψε τελικά στη Βρετανία.
Ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εικόνα της φετινής επετείου να βρίσκεται ακριβώς εκεί: στη χώρα όπου η Ελισάβετ πέρασε ολόκληρη τη ζωή της υπηρετώντας το στέμμα, ο Χάρι και η Μέγκαν βρίσκονται ξανά, αυτή τη φορά ως οικογένεια που προσπαθεί να χτίσει μια νέα ζωή. Δεν είναι η επιστροφή στην παλιά ζωή. Είναι κάτι πολύ διαφορετικό. Και ίσως αυτό να είναι το πιο χαρακτηριστικό σημάδι ότι τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατο της Ελισάβετ Β', η βρετανική μοναρχία έχει πλέον περάσει οριστικά σε μια νέα εποχή.
